शास्त्रकोषः

पृथिव्यप्तेजोवायुराकाशो कालो दिगात्मा मन इति द्रव्याणि (वै.सू.१.१.५) ।

ಪೃಥಿವೀ, ಜಲ, ತೇಜಸ್ಸು,ವಾಯು, ಆಕಾಶ ,ದಿಕ್ , ಆತ್ಮ ಹಾಗು ಮನಸ್ಸು . ಹೀಗೆ ಒಂಭತ್ತು ಬಗೆಯ ದ್ರವ್ಯಗಳು ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿವೆ.

पृथिवी, जल, तेज, वायु आकाश, काल, दिशाऎं, आत्म और मन यह नौ द्रव्य प्रपंच मे मौजूद रह्ते हैं। 

Prithivi, apa, teja, vaayu, aakasha, Direction /space,  time, mind and self are the (nine) material entities  or substances (of the physical world or universe).

शास्त्रकोषः

संयोगविभागवेगानां कर्म समानम् । (वै. सू १.१.२०)

ಎರಡು ವಸ್ತುಗಳಿಗೆ  ಸಂಯೋಗ ವಿಭಾಗ ಉಂಟಾಗಲು ಕ್ರಿಯೆಯು ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಬಾಣವೇ ಮೊದಲಾದ ವಸ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ವೇಗವುಂಟಾಗಲು ಕ್ರಿಯೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.

किन्ही दो वस्तुओं के बीच संयोग या विभागरूपी जो क्रिया होती है, वह सामान्य कारण है । वैसे हि बाण आदि वस्तुओं में दिखाई देनेवाली वेग आदि क्रियाऎं सामान्य कारण ही हैं।

Motion  is the common cause for any conjunction (joining of substances  together ), 

dis-junction (diving any one substance into many ) and speed (or impetus).

शास्त्रकोषः

कारणगुणपूर्वकः  कार्यगुणो दृष्टः । (वैशेषिकसूत्रम् २.१.२५)

ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಗುಣವು ಕಾರಣದ ಗುಣವನ್ನು  ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ. ಬೀಜದ ಗುಣವನ್ನನುಸರಿಸಿ ಸಸ್ಯದ ಗುಣವಿರುವುದು.

कार्य मे दिखाई देनेवाला हर कोई गुण कारण – गुण के अनुसार होत है । बीज के गुणों के अनुसार ही सस्य के गुण रहते हैं । 

It is in that, the quality of effect is preceded  or caused by the quality of cause .The quality of the cause is found in the quality of effect.

शास्त्रकोषः

यतोऽभ्युदयनिश्रेयससिद्धिः स धर्मः (वै.सू.१.१.२) 

The path followed by the human for acquiring the prosperity and to get liberated from the material bonds known as Dharma.

ಮಾನವರು ಐಹಿಕ ಏಳಿಗೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಹಾಗು ಸಾಂಸಾರಿಕ ಬಂಧನದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಅನುಸರಿಸಬೆಕಾದ ಮಾರ್ಗವೇ ಧರ್ಮವಾಗಿದೆ.

मानव द्वारा ऐहिक हित की प्राप्ति के लिए तथा सांसारिक बन्धन से मुक्त होने के लिए अनुसरण किया जानेवाला पथ ही धर्म कहलाता है ।

शास्त्रकोषः

संस्काराभावे गुरुत्वात् पतनम् । (वै.सू 5.1.18)        

ವಸ್ತುವಿನ ಬೀಳುವಿಕೆಗೆ ಅದರ ಗುರುತ್ವ ಕಾರಣ. ಆದರೆ ತೀವ್ರವೇಗದಿಂದ ಚಲಿಸುತ್ತಿರುವ ಬಾಣವೇ ಮೊದಲಾದ ವಸ್ತುವಿನ ವೇಗವು ಕ್ಷೀಣಿಸದೆ ಅದು ಬೀಳಲಾರದು.

वस्तु के गिरने का कारण गुरुत्व होता है । किन्तु चलनेवाले बाण आदि वस्तुओं का वेग पतन को रोक लेता है ।

The reason behind the fall of objects is nothing but the gravitational force, but the objects like a moving arrow possess the speed which obstructs their fall.

शास्त्रकोषः

संयोगाभावे गुरुत्वात् पतनम् ।(वै.सू 5.1.7)

ವಸ್ತುವಿನ ಬೀಳುವಿಕೆಗೆ ಅದರ ಗುರುತ್ವ ಕಾರಣ. ಆದರೆ ಇನ್ನೊಂದು ವಸ್ತುವಿನಿಂದ ಹಿಡಿದಿರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಗುರುತ್ವವುಳ್ಳ ವಸ್ತುವೂ ಬೀಳಲಾರದು.

वस्तु के गिरने का कारण गुरुत्व होता है । किन्तु किसी दूसरी वस्तु से संयोग होने पर पतन असम्भव है ।

The reason behind the fall of objects is nothing but the gravitational force. The union with some other object obstructs the fall.